EXIF, XMP, IPTC en ICC: vier blokken, vier taken
Open je een afbeelding in een metadatalezer, dan merk je al snel dat de regels niet uit één bron komen. Bij de ene staat EXIF, bij de andere XMP of IPTC. Het zijn formaten die op verschillende momenten en voor verschillende doelen zijn ontstaan. Wie weet waar een waarde vandaan komt, kan beter inschatten hoeveel vertrouwen ze verdient.
EXIF: het geheugen van de camera
EXIF wordt door de camera of telefoon ingevuld op het moment van de opname. Het ordent genummerde labels in een binaire structuur: merk, model, belichtingswaarden, datums, oriëntatie en, als locatie aanstaat, een GPS-gedeelte. Het is het meest voorkomende blok en zit er al in zodra het bestand de sensor verlaat.
XMP: het notitieboek van programma’s
XMP is gestructureerde, machineleesbare tekst die bewerkings- en catalogusprogramma’s er later aan toevoegen. Het is uitbreidbaar: elk programma kan eigen eigenschappen kwijt in naamruimten, zoals dc: voor titel, beschrijving en maker. Hier belanden sterrenwaarderingen, labels, trefwoorden en de bewerkingsgeschiedenis.
IPTC: de persfiche
IPTC komt uit de wereld van persbureaus en redacties. De velden passen bij een fotoarchief: naam van de fotograaf (by-line), bijschrift, kop, trefwoorden, stad, land, naamsvermelding en gebruiksvoorwaarden. Tegenwoordig worden diezelfde velden vaak ook binnen XMP herhaald.
ICC: alleen kleur, niets persoonlijks
Een ICC-profiel beschrijft hoe de kleuren van de afbeelding moeten worden geïnterpreteerd (sRGB, Display P3 en dergelijke). Over de fotograaf zegt het niets; het is weergave-informatie en staat onder Afbeelding & kleur.
Waar ze in het bestand wonen
In een JPEG heeft elk blok een eigen segment aan het begin van het bestand. Een PNG bewaart ze in benoemde stukken, naast eventuele tekstnotities. Een WebP gebruikt onderdelen van zijn container, en HEIC en AVIF slaan ze op als bijkomende items in hun container. De details verschillen, het principe niet: metadata reist naast de pixels mee, niet erin.
Waarom een waarde dubbel kan voorkomen
Een programma dat een foto importeert, kopieert het cameramodel vaak van EXIF naar XMP. Een fotograaf die zijn werk signeert, vult zowel de IPTC-by-line als de XMP-maker in. Past iemand er maar één aan, dan lopen de waarden uiteen, en naast elkaar zie je dat meteen.
Metadataviewer vermeldt daarom bij elke regel de bron. Zo lees je zo’n regel:
- links de begrijpelijke naam, bijvoorbeeld Auteur;
- daarnaast de waarde, met een eigen kopieerknop;
- klein eronder de tag van herkomst, zoals
EXIF: Model,XMP: dc:creatorofIPTC: By-line.
Tags zonder eigen naam komen terecht onder Overige EXIF-tags of Overige XMP-eigenschappen, en teksten uit een PNG verschijnen als Tekstnotitie.
Bekijk de metadata van een afbeelding in je browser → Metadataviewer