Tüm rehberler

Görsel meta verisi nedir?

Bir fotoğrafı açtığında yalnızca görüntüyü görürsün. Oysa dosya, piksellerin yanında o görüntü hakkında yazılmış küçük notlar da taşır: hangi cihazla çekildiği, ne zaman kaydedildiği, bazen de tam olarak nerede durduğun. Bu notların hepsine görsel meta verisi ya da kısaca metadata denir. Çoğu galeri uygulaması bu katmanı göstermez; bu yüzden insanlar bir dosyanın kendileri hakkında ne anlattığını genellikle fark etmez.

Bir görsel dosyası hangi bilgileri taşıyabilir?

Metadata tek bir liste değil, farklı kaynaklardan gelen bilgilerin karışımıdır. En sık rastlananlar şunlardır:

  1. Konum: telefonun ya da makinenin kaydettiği GPS koordinatları, düzenleme programlarının eklediği şehir ve ülke adları.
  2. Kamera ve cihaz: marka, model, lens ve çekim ayarları. Bunların büyük kısmı EXIF bölümünde durur.
  3. Tarih ve saat: fotoğrafın çekildiği, dijitalleştirildiği ve son kez değiştirildiği an.
  4. Yazar ve telif: fotoğrafçının adı, telif notu, kullanım koşulları.
  5. Açıklama ve anahtar kelimeler: başlık, yorum, etiketler, puan.
  6. Görsel ve renk: boyutlar, biçim, renk profili, yön, çözünürlük.

Son madde ötekilerden farklıdır. Görselin doğru boyutta ve doğru renklerle görünmesi için gereken teknik bilgilerdir; senin hakkında bir şey söylemezler. Ötekiler ise kim olduğuna, nerede bulunduğuna ve neyi ne zaman yaptığına dair ipuçları içerebilir.

Paylaşmadan önce neden bakmalısın?

Pek çok web sitesi yüklenen fotoğrafların metadata’sını temizler, ama hepsi bunu yapmaz. E-posta ekinde, belge olarak gönderilen ya da bulut bağlantısıyla paylaşılan dosyalar ise bilgilerini çoğu zaman olduğu gibi korur. Bahçende çektiğin bir fotoğrafı ilan sitesine koymadan önce ya da bir arkadaşının gönderdiği resmin nereden geldiğini merak ettiğinde, dosyanın içine bakmak birkaç saniyeni alır. Şunu da unutma: dosyadaki bir tarih ya da cihaz adı bir iddiadır, kesin kanıt değildir. Bu değerler sonradan değiştirilmiş olabilir.

Metadata Görüntüleyici bu bilgileri nasıl gösterir?

Metadata Görüntüleyici tarayıcıda çalışan, yalnız okuyan bir araçtır. Görsel seç düğmesine basarak, dosyayı sayfaya sürükleyip bırakarak ya da yapıştırarak bir görsel açarsın. Görsel kendi cihazında incelenir; ne dosyanın kendisi ne adı ne de içindeki notlar başka bir yere aktarılır.

Sayfa önce tek satırlık bir özet verir. Özel bilgi varsa Metadata bulundu yazar ve yanında Metadata alanı: sayısını görürsün. Fotoğrafta konum kaydı varsa hemen altında Bu görselde GPS koordinatları var. cümlesi çıkar. Dosyada yalnız teknik bilgiler varsa özet Özel metadata bulunamadı olur. Bu, dosyanın bomboş olduğu anlamına gelmez; yalnızca seni ilgilendiren türden bir kayıt bulunmadığını söyler.

Ayrıntılar açılıp kapanan kategorilerde durur: Konum, Kamera ve cihaz, Tarih ve saat, Yazar ve telif, Açıklama ve anahtar kelimeler, Görsel ve renk ve Diğer metadata. İçi boş kategoriler hiç gösterilmez. Her satırda alanın anlaşılır adı, değeri ve küçük yazıyla bilginin geldiği teknik etiket yer alır; örneğin EXIF: Model ya da XMP: dc:creator. Bir değeri tek başına kopyalayabilir ya da Metadata’yı kopyala ile bütün listeyi metin olarak alabilirsin.

Metadata Görüntüleyici dosyayı değiştirmez. Gördüğün bilgileri silmek istersen sayfadaki Bu metadata’yı temizle bağlantısı JPEG, PNG ve WebP için kardeş uygulama Metadata Temizle’yi açar; görseli orada yeniden seçersin.

Görselinin metadata'sını tarayıcında görüntüle → Metadata Görüntüleyici